Hoe bereiden we ons voor op een nucleair ongeval?

De kans op een nucleair ongeval waarbij radioactieve straling vrij kan komen, is erg klein. Nucleaire installaties voldoen aan steeds strengere internationale eisen. Ook voor het vervoer van radioactieve stoffen gelden zeer strenge voorwaarden. Toch kan er altijd iets misgaan en daarom bereiden we ons in Nederland voor, onder andere door het preventief verstrekken van jodiumtabletten.

De Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) houdt toezicht op het functioneren van de kerncentrale in Borssele. Het Federale Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC) in België houdt toezicht op het functioneren van de kerncentrale in Doel. Hierbij wordt nauw samengewerkt met Nederland. De processen in een kerncentrale worden dag en nacht bewaakt, zodat in geval van een storing direct wordt ingegrepen.

Jodiumtabletten bij een kernramp, waarom eigenlijk?

Bij een kernongeval kan een radioactieve wolk vrijkomen waar vaak ook radioactief jodium in zit. Dit type jodium kan zich ophopen in de schildklier. Dat verhoogt de kans op het krijgen van schildklierkanker. Jodiumtabletten bieden hiertegen bescherming. De tabletten bieden geen bescherming tegen andere radioactieve stoffen die bij een incident vrijkomen.

Wie krijgt ze?

Niet iedereen krijgt jodiumtabletten. Dat is afhankelijk van meerdere factoren, bijvoorbeeld de afstand van je woonlocatie tot een nucleaire installatie én je leeftijd. Hoe ouder, hoe minder kans op schildklierkanker door radioactief jodium. Voor mensen boven de 40 jaar is er geen verhoogd risico op schildklierkanker door blootstelling aan radioactief jodium aangetoond. De kans op bijwerkingen bij het innemen van jodiumtabletten neemt dan juist toe. Meer informatie over de verspreiding en werking van jodiumtabletten vind je hier. 

Wat is straling?

Ioniserende straling, in de volksmond ook wel radioactieve straling genoemd, komt ook in de natuur voor. In de bodem, in bouwmaterialen, maar ook in de levende natuur zijn overal kleine hoeveelheden radioactieve stoffen aanwezig die deze straling uitzenden. Ook de zon en sterren zenden ioniserende straling uit. Ioniserende straling wordt ook gebruikt in allerlei nuttige toepassingen. Denk aan röntgentoestellen en aan het gebruik van radioactieve stoffen voor medische diagnostiek en therapie. Ook in de industrie zijn er veel toepassingen bijvoorbeeld bij de controle op lasnaden of diktemetingen.

In tegenstelling tot bijvoorbeeld licht kunnen we ioniserende straling niet zien of voelen. Er is veel kennis over straling en over wat dat met de gezondheid van mensen doet. Veiligheid en gezondheid staat bij alle toepassingen van ioniserende straling voorop. Er is daarom strenge wet- en regelgeving voor het gebruik van ioniserende straling die de blootstelling voor iedereen zo laag mogelijk moet houden.
Meer informatie over straling vind je op de website van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. 

Meer weten? 

Delen op social media: